Öne Çıkan Başlıklar
- Yapay zekâ veri merkezleri için gereken gelişmiş bellek çipleri, işlemciler, sunucular ve üretim makineleri Asya’daki hava kargo trafiğinin yeni büyüme motoruna dönüştü.
- Havayolları, kargo uçuşlarını Çin merkezli düşük fiyatlı e-ticaret paketlerinden yarı iletken üretim merkezlerine kaydırmaya başladı.
- Hava yoluyla taşınan yapay zekâ ürünleri toplam yük miktarının küçük bölümünü oluşturuyor.
Gelişmenin Ayrıntıları
Yapay zekâ veri merkezleri için gereken gelişmiş bellek çipleri, işlemciler, sunucular ve üretim makineleri Asya’daki hava kargo trafiğinin yeni büyüme motoruna dönüştü.
Havayolları, kargo uçuşlarını Çin merkezli düşük fiyatlı e-ticaret paketlerinden yarı iletken üretim merkezlerine kaydırmaya başladı. Japonya, Güney Kore, Tayvan ve Güneydoğu Asya arasındaki yeni üretim zinciri, Avrupa ve Kuzey Amerika’ya uzanan rotaları da değiştiriyor.
Hava yoluyla taşınan yapay zekâ ürünleri toplam yük miktarının küçük bölümünü oluşturuyor. Buna karşılık ürünlerin yüksek fiyatı, hassas yapısı ve veri merkezi yatırımlarındaki sıkışık teslim takvimleri, havayollarının bu yüklerden elde ettiği geliri hızla artırıyor.
Açıklamalar ve Veriler
Korean Air’in ikinci çeyrek kargo geliri geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 46 artarak 1,54 trilyon wona ulaştı. Bu tutar yaklaşık 1,07 milyar dolara karşılık geliyor.
Şirket, büyümenin ana kaynağının yapay zekâ çipleri, sunucu rafları ve veri merkezi altyapısı olduğunu bildirdi. Söz konusu ürünler, daha önce kargo faaliyetlerinin en güçlü dayanağı olan Çin kaynaklı e-ticaret gönderilerinin önüne geçti.
Gelişmiş yüksek bant genişlikli bellek çipleri ile işlemciler için verilen siparişlerin iki ila üç yıllık döneme yayıldığı belirtiliyor. Arzın talebe yetişememesi, çiplerin ve üretim ekipmanlarının mümkün olan en hızlı taşıma yöntemiyle gönderilmesini zorunlu kılıyor.
Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliğinin verilerine göre yapay zekâ bağlantılı ürünler, 2025 yılında hava yoluyla taşınan yüklerin hacim olarak yalnızca yüzde 7’sini oluşturdu. Aynı ürünlerin toplam taşınan mal değerindeki payı ise yüzde 53,5’e ulaştı.
Bu fark, havayollarının neden daha az yer kaplayan ancak daha yüksek gelir sağlayan teknoloji yüklerine yöneldiğini gösteriyor. Bellek çipleri, grafik işlemcileri ve sunucu parçaları küçük hacimlerde taşınabilmesine rağmen milyonlarca dolarlık değer yaratabiliyor.
Sektöre Etkisi ve Sonraki Adımlar
E-ticaret tarafında ise ters yönde bir hareket yaşanıyor. ABD’nin Çin’den gelen düşük değerli paketlere uygulanan gümrük muafiyetini kaldırması ve Avrupa Birliği’nin benzer bir düzenlemeye gitmesi, sınır ötesi küçük paket taşımacılığını yavaşlattı.
Çin’in düşük değerli ürün ve e-ticaret ihracatı mayıs ayında yüzde 7 geriledi. Böylece bu alandaki düşüş üst üste altıncı aya taşındı.
Yapay zekâ yatırımlarının oluşturduğu yeni üretim düzeninde ülkeler farklı görevler üstleniyor. Japonya yarı iletken üretim makineleri ihraç ederken Güney Kore gelişmiş bellek çiplerinde, Tayvan ise ileri teknoloji işlemci üretiminde merkez konumunda bulunuyor.
Vietnam, Malezya, Tayland ve Singapur da yapay zekâ sunucularının üretim ve montajında daha fazla pay almaya başladı. Bu ülkelerde hazırlanan ekipmanlar, ağırlıklı olarak Kuzey Amerika ve Avrupa’daki veri merkezlerine gönderiliyor.
Singapur Changi Havalimanı’nda taşınan hava kargosu ikinci çeyrekte geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 9,8 artarak 567 bin tona çıktı. Yarı iletken talebi, havalimanındaki büyümenin temel nedenlerinden biri oldu.
