Öne Çıkan Başlıklar
- Türk Sanayicileri ve İş İnsanları Derneği’nin (TÜSİAD), maliyet bazlı rekabet gücünü ölçen endeksi sektörel ayrımda yayımlamaya başladı.
- Proje danışmanları arasında yer alan Prof.
- TÜSİAD tarafından yayımlanan verilere göre, maliyet bazlı rekabet gücü endeksi 2026 yılının ilk çeyreğinde bir önceki çeyreğe göre yüzde 1,7 gerileyerek 87,3 seviyesine indi.
Gelişmenin Ayrıntıları
Türk Sanayicileri ve İş İnsanları Derneği’nin (TÜSİAD), maliyet bazlı rekabet gücünü ölçen endeksi sektörel ayrımda yayımlamaya başladı. Üçer aylık periyotlarla açıklanacak çalışma, üretici sektörlerin uluslararası pazarlardaki maliyet bazlı rekabet durumunu ortaya koyuyor.
Proje danışmanları arasında yer alan Prof. Dr. Ali Hakan Kara da endeksin Türkiye’de ihracata dönük üretici sektörlerin rekabet gücüne ilişkin reel kur göstergelerine kıyasla daha kapsamlı bir veri seti sunduğunu belirtti.
TÜSİAD tarafından yayımlanan verilere göre, maliyet bazlı rekabet gücü endeksi 2026 yılının ilk çeyreğinde bir önceki çeyreğe göre yüzde 1,7 gerileyerek 87,3 seviyesine indi. Böylece endeks tarihsel olarak düşük seviyelerde kalmaya devam etti.
Açıklamalar ve Veriler
Rapora göre, yılın ilk çeyreğinde yurt içi enerji maliyetlerinde olumlu seyir görülmesine rağmen ara malı ve işgücü maliyetlerindeki yükseliş rekabet gücünü olumsuz etkiledi.
Verilere göre, dolar bazında ara malı maliyetleri Türkiye’de çeyreklik bazda yüzde 3,4 artarken rakip ülkelerde bu oran yüzde 1,8 seviyesinde kaldı. İşgücü maliyetlerinde ise fark daha belirgin oldu. Türkiye’de dolar bazında işgücü maliyetleri yüzde 8,5 artış gösterirken rakip ülkelerde artış yüzde 2,1 ile sınırlı kaldı.
Enerji maliyetlerinde ise farklı bir tablo ortaya çıktı. Türkiye’de enerji maliyetleri ilk çeyrekte yüzde 6 gerilerken, rakip ülkelerde yüzde 1,1 artış kaydedildi. Buna karşın enerji maliyetlerindeki düşüş genel rekabet kaybını telafi etmeye yetmedi.
Prof. Dr. Hakan Kara, çalışmaya ilişkin yaptığı değerlendirmede üretici sektörlerin maliyet bazlı rekabet durumunun 2025 yılından bu yana yakın tarihin en zayıf seviyelerinde bulunduğunu belirtti.
Kara, özellikle işgücü yoğun ihracatçı sektörlerde rekabet baskısının daha belirgin hale geldiğini ifade etti.
Sektöre Etkisi ve Sonraki Adımlar
TÜSİAD endeksi, gıda, tekstil, deri, kimya, plastik, ana metal, makine imalatı, elektrikli teçhizat ve motorlu kara taşıtları dahil 10 farklı ihracatçı imalat sanayi sektörünün maliyet yapısı dikkate alınarak hesaplanıyor. Çalışmada Türkiye’nin ihracat yaptığı ana pazarlardaki 31 rakip ülke karşılaştırmaya dahil ediliyor.
Kara, değerlendirmesinde rekabet gücündeki kaybın yalnızca döviz kuru politikasıyla çözülemeyeceğini vurguladı.
Kara, 2023 seçimlerinin ardından uygulanan kur artışı politikasının beklenen sonucu vermediğini belirterek, döviz kurundaki yükselişin hızla enflasyona ve üretim maliyetlerine yansıdığını ifade etti.
Kur artışının rekabet avantajı yaratmadığını kaydeden Kara, yüksek ve kalıcı enflasyon ortamının devam ettiğine dikkat çekti.
TÜSİAD Rekabet Gücü Endeksleri bugünden itibaren sektörel ayrımda da yayınlanmaya başladı.Endeks, merkez bankası kökenli kıymetli uzmanların yer aldığı @sahaanalytics tarafından üretildi.Proje danışmanı olarak katkıda bulunduğum endeksler üç ayda bir düzenli olarak… pic.twitter.com/fdjHZas9k7
