Öne Çıkan Başlıklar
- Brent petrol yeni haftanın ilk işlemlerinde yüzde 2,6 yükselerek 90,40 dolara çıktı.
- Fiyat hareketi, talepteki bir güçlenmeden çok Orta Doğu’daki sevkiyat riskinin büyümesinden kaynaklandı.
- Hürmüz Boğazı’ndan pazar günü yalnızca dört gemi geçti.
Gelişmenin Ayrıntıları
Brent petrol yeni haftanın ilk işlemlerinde yüzde 2,6 yükselerek 90,40 dolara çıktı. Gün içindeki en yüksek seviye 91,41 dolar olurken ABD tipi ham petrol yüzde 2,3 artışla 84,39 doları gördü.
Fiyat hareketi, talepteki bir güçlenmeden çok Orta Doğu’daki sevkiyat riskinin büyümesinden kaynaklandı. ABD’nin İran’a yönelik saldırılarının dokuzuncu güne girmesi ve bölgeden gelen karşılıklı saldırı haberleri, petrolün güvenli biçimde taşınmasına ilişkin endişeleri artırdı.
Hürmüz Boğazı’ndan pazar günü yalnızca dört gemi geçti. Cumartesi günü sekiz olan geçiş sayısının bir günde yarıya inmesi, petrol piyasasındaki arz endişesini güçlendirdi.
Açıklamalar ve Veriler
Boğaz, normal koşullarda küresel petrol ticaretinin yaklaşık beşte birini taşıyor. Bu nedenle gemi trafiğindeki düşüş, üretim devam etse bile petrolün dünya pazarlarına ulaştırılmasını zorlaştırabilecek bir risk olarak değerlendiriliyor.
Cuma gününden bu yana üç petrol ürünü tankeri ile bir çok büyük ham petrol tankerinin yükleme yapmak üzere boğaza girdiği belirlendi. Geçişlerin sınırlı kalması, limanlarda ve Körfez içindeki bekleme sürelerini uzatabilir.
Petrol taşımacılığındaki yavaşlama sıvılaştırılmış doğal gaz sevkiyatlarında daha belirgin hale geldi. Perşembe gününden bu yana Hürmüz Boğazı’ndan geçen bir LNG tankeri görülmedi.
Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki üretim ile tanker yüklemeleri devam etmesine rağmen gemilerin Körfez’den çıkamaması, deniz üzerindeki stokları artırdı. Temmuz ortası itibarıyla yedi yüklü Katar tankerinde yaklaşık 570 bin ton LNG bekliyordu.
Körfez içinde konumlanan LNG tanker kapasitesi ise 1,9 milyon tona yaklaştı. Bu büyüklük, savaş öncesindeki yoğun ihracat temposunun yaklaşık sekiz günlük bölümüne karşılık geliyor.
Sektöre Etkisi ve Sonraki Adımlar
Boğazdaki geçişlerin yeniden hızlanması halinde yüklenmiş tankerlerin kısa sürede ihracata yönelmesi mümkün olacak. Aksi durumda bekleyen gemi sayısı ve navlun maliyetleri artabilir.
Brent petrolün 90 doların üzerine çıkması yalnızca enerji piyasasını etkilemedi. Artan yakıt ve taşımacılık maliyetleri, küresel enflasyonun yeniden yükselmesi ihtimalini gündeme taşıdı.
Vadeli piyasalar yıl sonuna kadar Fed’den toplam 29 baz puanlık faiz artışı fiyatlamaya başladı. Eylül ayında faiz artışı yapılması ihtimali yüzde 60 seviyesine yaklaştı.
ABD’nin 30 yıllık tahvil faizi de yüzde 5 sınırını yeniden aştı. Petrol fiyatındaki yükselişin kalıcı olması halinde merkez bankalarının faiz indiriminden uzaklaşması veya yeni artışları değerlendirmesi gündeme gelebilir.
Enerji maliyetlerinin uzun süre yüksek kalması, tüketici harcamaları ve şirket kârlılıkları üzerinden petrol talebini daha sonraki aşamada sınırlayabilir. İlk aşamada ise piyasada arz kaygısı ağır basıyor.
