Öne Çıkan Başlıklar
- Merkezi yönetim bütçesinden araştırma ve geliştirme (Ar-Ge) faaliyetleri için yapılan harcama 2025 yılında 253 milyar 544 milyon TL olarak gerçekleşti.
- Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından merkezi yönetim bütçesi verileri kullanılarak hazırlanan istatistiklere göre, söz konusu harcama merkezi yönetim bütçesinin yüzde 1,58'…
- 2026 yılı bütçe başlangıç ödeneklerine göre ise Ar-Ge faaliyetleri için toplam 308 milyar 568 milyon TL kaynak tahsis edildi.
Gelişmenin Ayrıntıları
Merkezi yönetim bütçesinden araştırma ve geliştirme (Ar-Ge) faaliyetleri için yapılan harcama 2025 yılında 253 milyar 544 milyon TL olarak gerçekleşti.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından merkezi yönetim bütçesi verileri kullanılarak hazırlanan istatistiklere göre, söz konusu harcama merkezi yönetim bütçesinin yüzde 1,58'ini oluşturdu. Ar-Ge harcamalarının 63 trilyon 20 milyar 906 milyon TL seviyesindeki Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) içindeki payı ise yüzde 0,40 olarak hesaplandı.
2026 yılı bütçe başlangıç ödeneklerine göre ise Ar-Ge faaliyetleri için toplam 308 milyar 568 milyon TL kaynak tahsis edildi.
Açıklamalar ve Veriler
Ar-Ge harcamaları sosyo-ekonomik hedeflere göre incelendiğinde, 2025 yılında en büyük pay yüzde 64,9 ile genel bilgi gelişimi amacıyla üniversitelere aktarıldı.
Bu alanı yüzde 11,5 ile endüstriyel üretim ve teknoloji, yüzde 5,0 ile diğer kaynaklardan finanse edilen genel bilgi gelişimi, yüzde 4,4 ile tarım ve yüzde 4,4 ile eğitim izledi.
2026 yılı ödenek dağılımında da benzer bir tablo ortaya çıktı. En yüksek pay yüzde 69,5 ile yine üniversitelerde genel bilgi gelişimi faaliyetlerine ayrılırken, endüstriyel üretim ve teknoloji yüzde 8,9 ile ikinci sırada yer aldı. Bunu yüzde 5,5 ile diğer kaynaklardan finanse edilen genel bilgi gelişimi, yüzde 4,7 ile tarım ve yüzde 4,0 ile savunma takip etti.
Merkezi yönetim bütçesinden uluslararası Ar-Ge programlarına 2025 yılında 1 milyar 824 milyon TL kaynak ayrıldı.
Bu kapsamda Avrupa çapında yürütülen Ar-Ge programları 987 milyon TL ile ilk sırada yer aldı. İkili veya çok taraflı kamu Ar-Ge programlarına yönelik fonlar 435 milyon TL, uluslararası Ar-Ge faaliyeti yürüten kuruluşlara aktarılan kamu fonları ise 402 milyon TL olarak kaydedildi.
Sektöre Etkisi ve Sonraki Adımlar
2026 yılı bütçe başlangıç ödeneklerine göre uluslararası Ar-Ge programlarına ayrılan kaynak 1 milyar 950 milyon TL'ye yükseldi. Bunun 1 milyar TL'si Avrupa çapındaki Ar-Ge programlarına tahsis edilirken, 489 milyon TL uluslararası Ar-Ge kuruluşlarına, 460 milyon TL ise ikili veya çok taraflı uluslararası Ar-Ge programlarına ayrıldı.
